Girişimsel Radyoloji Ünitesi

Girişimsel radyoloji; ultrason, bilgisayarlı tomografi ve anjiyografi gibi görüntüleme yöntemleri rehberliğinde, vücutta büyük cerrahi kesiler açmadan, genellikle iğne deliği büyüklüğündeki girişlerden yapılan tanı ve tedavi işlemleridir. Ameliyatsız tedavi imkanı sunan bu branş, hastaların daha hızlı iyileşmesini ve komplikasyon riskinin minimize edilmesini sağlar.

Girişimsel radyolojik prosedürler, genellikle Digital Subtraction Angiography (DSA), ultrasonografi veya floroskopi rehberliğinde gerçekleştirilir. Süreç şu teknik adımlarla işler:

• Minimal İnvaziv Giriş: Genellikle kasık, kol veya boyun damarından iğne yardımıyla girilir.

• Navigasyon: Damar içi veya organlar arasındaki yolculuk, canlı röntgen görüntüleri eşliğinde yapılır.

• Doğrudan Müdahale: İlgili bölgeye ulaşıldığında stentleme, embolizasyon (damar kapatma) veya ablasyon (tümör yakma) gibi işlemler gerçekleştirilir.

"Girişimsel" terimi, hastanın vücuduna tıbbi bir cihazla girilerek (intervene) aktif bir müdahalede bulunulmasını ifade eder. Ancak bu müdahale, geleneksel cerrahinin aksine "anatomik sınırları bozmadan" yapılır. Örneğin; tıkalı bir bacak damarını açmak için bacağı boydan boya kesmek yerine, damarın içinden geçerek sorunu çözmek girişimsel radyolojinin temel felsefesidir.

A Life Sağlık Grubu Girişimsel Radyoloji biriminde kullanılan 3D modelleme ve HD anjiyografi teknolojileri, hekimin en karmaşık damar yapılarını bile hatasız bir şekilde haritalandırmasını sağlar. Bu yüksek teknolojik altyapı, operasyon başarısını akademik veriler ışığında %98 seviyelerine çıkarmaktadır.

Girişimsel işlemler, genellikle lokal anestezi altında, hastada büyük dikiş izleri bırakmadan damar içinden veya cilde yapılan küçük girişlerle gerçekleştirilir.

Girişimsel radyoloji, tıbbın neredeyse tüm branşlarıyla temas eden "multidisipliner" bir disiplindir. Geleneksel olarak vücudu damarsal (vasküler) ve damar dışı (non-vasküler) yollarla tedavi eden iki ana eksene ayrılır. Ancak teknolojinin ilerlemesiyle birlikte Onkolojik Girişimsel Radyoloji gibi hayati öneme sahip alt uzmanlık dalları da bu yelpazeye eklenmiştir.

Vücudun tüm damar ağını bir otoyol gibi kullanan bu birim, damar içinden ilerleyerek tıkanıklıkları açar veya kanayan/hasarlı damarları kapatır.

• Periferik Arter Hastalığı Tedavisi: Bacak damarlarındaki tıkanıklıkları anjiyografi altında balon veya stent yardımıyla açarak doku kaybını (kangren) önler.

• Anevrizma Tedavileri: Damar duvarındaki balonlaşmaları (anevrizma), stent-greft veya özel kapatıcı ajanlarla tedavi ederek yırtılma riskini ortadan kaldırır.

• Varis Tedavisi (EVLA/RFA): Bacaklardaki varisli damarları cerrahi kesi olmadan, lazer veya radyo frekans enerjisiyle damar içinden kapatır.

• Diyaliz Fistül Müdahaleleri: Diyaliz hastalarının en büyük sorunu olan fistül tıkanıklıklarını kapalı yöntemlerle açarak tedavinin devamlılığını sağlar.

Damar sistemini kullanmadan, doğrudan organlara iğne yardımıyla ulaşarak yapılan müdahalelerdir.

• Görüntüleme Eşliğinde Biyopsi: Karaciğer, akciğer, böbrek veya meme gibi organlardaki şüpheli kitlelerden, ultrason veya BT rehberliğinde iğne ile parça alınması işlemidir. Ameliyat gerektirmeden kesin tanı konulmasını sağlar.

• Drenaj İşlemleri: Vücut içinde oluşan apselerin, kistlerin veya sıvı birikimlerinin (plevral efüzyon, asit vb.) kateter yardımıyla dışarı boşaltılmasıdır.

• Safra Yolları ve Üriner Sistem Girişimleri: Safra kanallarındaki veya idrar yollarındaki tıkanıklıkları (taş veya tümör kaynaklı) aşmak için stent veya drenaj kateterleri yerleştirilmesi işlemidir.

Kanserin doğrudan hedef alındığı bu alan, cerrahiye uygun olmayan veya kemoterapiden yeterli yanıt alamayan hastalar için umut ışığıdır.

• Tümör Ablasyonu (RFA, MWA, Cryoablation): Kanserli hücrelerin ısıtılarak (yakılarak) veya dondurularak yok edilmesidir. Karaciğer, akciğer ve böbrek tümörlerinde yüksek başarı oranlarına sahiptir.

• TACE (Transarteriyel Kemoembolizasyon): Kemoterapi ilacının doğrudan tümörü besleyen damara verilmesi ve ardından damarın kapatılmasıdır. İlaç sadece tümöre ulaştığı için yan etkiler minimaldir.

• TARE (Y90 Radyoembolizasyon): Radyoaktif küreciklerin doğrudan karaciğer tümörüne gönderilmesiyle yapılan yüksek hassasiyetli bir "iç radyasyon" tedavisidir.

Girişimsel radyoloji, modern tıbbın "isviçre çakısı" gibidir; vücudun neredeyse tüm bölgelerindeki hastalıklara iğne deliği küçüklüğündeki girişlerden müdahale edebilir. Bu işlemler, uygulama alanlarına göre üç ana kategoride (Vasküler, Non-Vasküler ve Onkolojik) sınıflandırılır. Ankara Alife Sağlık Grubu’nda en sık gerçekleştirdiğimiz ve hastaların yaşam kalitesini hızla artıran temel prosedürler şunlardır:

Vasküler girişimler, vücudun damar ağını bir ulaşım yolu olarak kullanır. Genellikle kasık veya kol damarından girilerek, kalbe gitmeden tüm organ ve ekstremite damarlarına ulaşılan işlemlerdir.

• Balon Anjiyoplasti ve Stentleme: Bacak damarı tıkanıklığı (vitrin hastalığı), böbrek damarı daralması veya şah damarı (karotis) tıkanıklıklarında kullanılır. Daralmış damar bölgesinde özel bir balon şişirilerek yol açılır ve gerekirse damarın açık kalmasını sağlayan metalik bir kafes olan stent yerleştirilir.

• Varis Tedavisi (EVLA / RFA / Biyoyapıştırıcı): Bacaklardaki varisli damarların cerrahi olarak koparılıp çıkarılması yerine, damar içinden lazer veya radyo frekans enerjisi ile yakılarak kapatılmasıdır. İşlem sonrası dikiş izi kalmaz ve hasta hemen yürümeye başlar.

• Embolizasyon: Kanayan bir damarı kapatmak, miyomları tedavi etmek veya tümörü besleyen damarı kesmek amacıyla yapılan "damar tıkama" işlemidir. Mikro-kürecikler veya metal sarmallar (coil) kullanılarak hedeflenen bölgedeki kan akışı durdurulur.

Bu işlemler, damar sistemini kullanmadan, doğrudan organlara cilde yerleştirilen iğneler ve kateterler aracılığıyla yapılan müdahalelerdir.

• Görüntüleme Eşliğinde Biyopsi: Ultrason veya BT rehberliğinde, karaciğer, akciğer, böbrek veya meme gibi organlardaki kitlelerden milimetrik parçalar alınmasıdır. Core (parça) biyopsi yöntemiyle cerrahiye gerek kalmadan %99’a varan doğrulukla kesin tanı konulur.

• Drenaj İşlemleri (Apse ve Sıvı Boşaltma): Vücudun herhangi bir yerinde oluşan cerahat (apse) veya istenmeyen sıvı birikimleri, ince bir boru (kateter) yardımıyla dışarı boşaltılır. Özellikle ameliyat sonrası gelişen komplikasyonların tedavisinde hayati rol oynar.

• Perkutan Nefrostomi ve Bilier Drenaj: Böbrek veya safra yollarındaki tıkanıklıklar nedeniyle dışarı atılamayan idrar veya safranın, ciltten girilen bir tüp ile torbaya boşaltılması işlemidir. Hastanın böbrek veya karaciğer yetmezliğine girmesini engeller.

Girişimsel radyoloji, kanserle mücadelede dördüncü temel sütun (Cerrahi, Medikal Onkoloji ve Radyasyon Onkolojisi'nden sonra) haline gelmiştir.

• Tümör Ablasyonu (RFA / MWA / Kriyoablasyon): Karaciğer, akciğer veya böbrek tümörlerinin doğrudan içine yerleştirilen iğnelerle yüksek ısı (yakma) veya aşırı soğuk (dondurma) verilerek tümörün yok edilmesidir.

• TACE (Kemoembolizasyon): Kemoterapi ilacının tüm vücuda verilmesi yerine, sadece tümörü besleyen damarın içine yüksek dozda enjekte edilmesi ve ardından o damarın kapatılmasıdır. Bu sayede kemoterapinin yan etkileri azalırken, tümör üzerindeki yok edici etkisi artar.

• TARE (Radyoembolizasyon - Atom Tedavisi): Radyoaktif küreciklerin doğrudan karaciğer tümörüne gönderildiği, ileri evre kanserlerde kullanılan yüksek hassasiyetli bir yöntemdir.

Bu işlemler, cerrahi riskleri minimize ederken iyileşme sürelerini dramatik şekilde kısaltmaktadır.

Girişimsel radyoloji, modern tıbbın "neştersiz cerrahisi" olarak adlandırılır. Geleneksel açık cerrahinin yerini alan bu disiplin, gelişmiş görüntüleme teknolojilerini cerrahi beceriyle birleştirir. Akademik literatürde "Minimal İnvaziv Girişim" olarak tanımlanan bu yöntemin, açık cerrahiye göre hastaya sunduğu avantajlar bilimsel veri setleriyle desteklenmektedir.

Girişimsel nöroradyoloji; beyin, baş, boyun ve omurga bölgesindeki damarsal hastalıkların (anevrizma, inme, damar yumakları) yüksek teknolojili anjiyografi sistemleri kullanılarak damar içinden (endovasküler) tedavi edildiği üst uzmanlık dalıdır. Beyin cerrahisine alternatif olarak kapalı yöntemlerle hayat kurtarıcı müdahaleler gerçekleştirilir.

Girişimsel nöroradyoloji, beyin, baş-boyun ve omurga bölgesindeki damarsal hastalıkların, geleneksel açık beyin cerrahisine gerek kalmadan, damar içinden (endovasküler) yöntemlerle tedavi edildiği ileri bir tıp uzmanlık dalıdır. "Beynin neştersiz cerrahisi" olarak da bilinen bu disiplin, iğne ucu kadar küçük bir girişten (genellikle kasık damarı) girerek beyin dokusunun en derin noktalarındaki hayati problemlere müdahale eder.

İnme (felç), dünyada engelliliğin birinci, ölümün ise ikinci en sık nedenidir. Beyni besleyen ana damarlardan birinin pıhtı ile tıkanması sonucu oluşur. Eskiden sadece ilaçla müdahale edilebilen bu tabloda, girişimsel nöroradyoloji "Mekanik Trombektomi" yöntemiyle devrim yaratmıştır.

• Altın Saatler: İnme vakalarında her dakika "milyonlarca nöronun ölümü" demektir. İlk 6 saat (bazı vakalarda 24 saate kadar) içinde yapılan müdahale, kalıcı felç riskini %50'den fazla azaltır.

• İşlem Süreci: Kasık damarından girilen mikro-kateterler ile beynin tıkalı damarına ulaşılır. "Stent Retriever" (pıhtı yakalayıcı stent) veya vakum sistemleri kullanılarak pıhtı damardan dışarı çekilir.

• Damarın saniyeler içinde açılmasıyla beyin kanlanması tekrar sağlanır ve hastanın felçli kalma riski minimalize edilir.

Beyin damarlarındaki duvar zayıflığı sonucu oluşan balonlaşmalara anevrizma denir. Anevrizmaların patlaması, hayati risk taşıyan "subaraknoid kanama"lara yol açar.

• Coilleme (Endovasküler Embolizasyon): Beyin cerrahisinde olduğu gibi kafatasını açmaya gerek kalmadan, damar içinden ilerleyerek anevrizmanın içine mikro-teller (coil) yerleştirilir. Bu teller anevrizmanın içini doldurarak kan girişini engeller ve patlama riskini ortadan kaldırır.

• Akım Çevirici Stentler (Flow Diverter): Özellikle geniş tabanlı anevrizmalarda kullanılan bu ileri teknoloji stentler, kan akışını ana damarda tutarak anevrizmanın zamanla sönmesini sağlar.

Beyindeki atardamar ve toplardamarların anormal şekilde birbirine karışmasıyla oluşan "damar yumakları" (AVM) ve kaçaklar (fistül), beyin kanaması veya nöbet geçirme riskini artırır.

• Embolizasyon: Damar içinden ulaşılan yumağın içine "likit embolizan" adı verilen özel tıbbi yapıştırıcılar enjekte edilerek anormal damar ağı kalıcı olarak kapatılır. Bu işlem, cerrahi öncesi yumağı küçültmek veya bazen tamamen tedavi etmek amacıyla uygulanır.

Bu tablo, müdahalenin hastanın yaşam kalitesi ve iyileşme hızı üzerindeki temel farklarını özetlemektedir.

Beyin damar hastalıklarında "zaman eşittir beyindir." Ankara gibi metropollerde, tam donanımlı bir bi-plane anjiyografi (çift planlı anjiyo) ünitesine ve deneyimli girişimsel nöroradyologlara sahip merkez seçimi hayat kurtarır.

A Life Sağlık Grubu olarak Ankara lokasyonlarımızda; inme, beyin kanaması ve anevrizma gibi acil durumlarda 7/24 hizmet verebilen bir "Nörovasküler Müdahale Ekibi" barındırıyoruz. Op. Dr. İskender Samet Daltaban liderliğindeki akademik kadromuz, en karmaşık beyin damar haritalandırmalarını yaparak, hastalarımıza ameliyatsız, kapalı ve en düşük riskli tedavi seçeneklerini sunmaktadır.

Girişimsel radyoloji ve nöroradyoloji, modern tıbbın "ameliyatsız tedavi" vizyonunun zirvesidir. Bu vizyonun hayata geçmesi ise kullanılan anjiyografi sisteminin hassasiyetiyle doğrudan ilişkilidir. Ankara A Life Sağlık Grubu olarak, dünya standartlarında bir yatırım yaparak bünyemize kattığımız Philips Azurion 7 B20/15 (Biplane) sistemiyle; beyin damarlarından kalp ve çevre damarlarına kadar en karmaşık operasyonları, iğne deliği büyüklüğündeki girişlerden gerçekleştiriyoruz.

Philips Azurion 7 B20/15 nedir? Philips Azurion 7 B20/15, girişimsel radyoloji ve nöroradyoloji için tasarlanmış, "Biplane" (çift düzlemli) görüntüleme teknolojisine sahip en gelişmiş anjiyografi sistemidir. İki farklı C-kolu (B20 ve B15) sayesinde hastanın vücudunu aynı anda iki farklı açıdan (ön ve yan) görüntüleyebilir. Bu özellik, özellikle beyin damarı müdahalelerinde kontrast madde kullanımını azaltırken, işlem hızını ve güvenliğini maksimuma çıkarır.

Standart (Monoplane) sistemlerde cerrah, damar yapısını anlamak için cihazı sürekli döndürmek ve her seferinde hastaya kontrast madde (boyalı sıvı) vermek zorundadır. Azurion 7 B20/15 Biplane sisteminde ise:

• Hız: Tek bir kontrast enjeksiyonu ile damarın 3 boyutlu haritası çıkarılır.

• Düşük Radyasyon: DoseWise teknolojisi ile hastanın ve ekibin aldığı radyasyon dozu %50’ye varan oranlarda azaltılır.

• Hassasiyet: Milimetrik damar kıvrımları, HD çözünürlükle eş zamanlı izlenerek hata payı minimize edilir.

Beyin damarları, vücudun en karmaşık ve en hassas vasküler ağıdır. İnme (felç) veya anevrizma kanaması gibi durumlarda saniyeler hayati önem taşır. Ankara girişimsel nöroradyoloji alanında A Life Sağlık Grubu, Azurion 7 teknolojisiyle "altın standart" hizmet sunmaktadır.

Beyin damarına pıhtı atması (inme) durumunda, ilk 6 saat "altın saatler" olarak adlandırılır. Philips Azurion 7 B20/15'in yüksek çözünürlüğü sayesinde cerrahlarımız:

1. Pıhtının yerini milimetrik olarak saptar.

2. Kasık damarından girerek beyne ulaşan kateterleri biplane ekranlarda eş zamanlı takip eder.

3. Pıhtıyı mekanik olarak çıkarır (trombektomi) ve hastanın felç riskini kalıcı olarak ortadan kaldırabilir.

Beyin damarlarındaki baloncukların (anevrizma) patlamadan kapatılması cerrahiye göre çok daha güvenlidir. Azurion 7'nin 3D Roadmap özelliği, damar içinde sanal bir yol haritası oluşturur. Bu sayede anevrizma içine yerleştirilen mikro-coiller (teller), biplane görüntüleme ile milimetrik hassasiyette yerleştirilerek kanama riski bertaraf edilir.

Sadece beyin değil, tüm vücut damarları Philips Azurion 7 B20/15’in çalışma sahasıdır. A Life Sağlık Grubu’ndaki ünitemizde şu işlemler rutin olarak uygulanmaktadır:

• Kanser Tedavisinde TACE ve TARE: Karaciğer tümörlerinde, ilacı doğrudan tümörü besleyen damara verme (TACE) veya radyoaktif madde ile tümörü içeriden bombalama (TARE) işlemleri Azurion 7’nin keskin görüntülemesiyle hatasız uygulanır.

• Periferik Damar Tıkanıklıkları: Bacak damarlarındaki darlıklar, balon ve stent yöntemleriyle açılarak "diyabetik ayak" gibi uzuv kaybı riskleri önlenir.

• Varis Tedavisi: Lazer veya ablasyon yöntemleriyle varislerin ameliyatsız kapatılması sağlanır.

• Biyopsi ve Drenaj: Ultrason veya tomografi yerine Azurion’un Cone Beam CT özelliğiyle, en derin organlardan iğne ile güvenle örnek alınır.

Bu karşılaştırma, hekimin işlem başarısını artırırken hastanın güvenliğini (radyasyon ve böbrek sağlığı) nasıl en üst düzeye çıkardığını özetler.