Septum Deviasyonu Ameliyatı

Burun boşluğunu iki eşit tünele bölen duvara nasal septum diyoruz. Bu yapı, sanıldığı gibi sadece kıkırdaktan oluşmaz; üç temel bileşenin bir araya gelmesiyle oluşan hibrit bir "orta direk" vazifesi görür:

• Quadrangular Kıkırdak: Burnun ön kısmında yer alan, esnek ve şekil verilebilen kıkırdak kısımdır. Burnun ucuna destek verir.

• Etmoid Kemik (Perpendiküler Plaka): Üst ve arka kısımda yer alan dikey kemik plakadır.

• Vomer Kemiği: Septumun en alt ve arka kısmında yer alan "sapan" şeklindeki kemik yapıdır.

Septum deviasyonu, bu kıkırdak ve kemik yapılarının birleşim noktalarından kayması, bir tarafa doğru açılanması veya "mahmuz" (spur) adı verilen kemik çıkıntılar oluşturmasıdır. Sonuçta, bir burun deliği geniş kalırken diğeri daralır.

Septum eğriliği denilince akla ilk olarak çocuklukta yaşanan düşmeler veya spor kazaları gelse de, gerçek çok daha karmaşıktır. Nedenleri iki ana başlıkta toplayabiliriz:

Burnun dış kısmına gelen darbeler, septumun kemik-kıkırdak birleşim hattını kırabilir veya yerinden oynatabilir. Bazen bebeklik döneminde, hatta doğum kanalından geçiş sırasında oluşan mikro travmalar bile yetişkinlikte ciddi bir deviasyona zemin hazırlayabilir.

En ilginç olanı ise hiçbir darbe almadan oluşan eğriliklerdir. Yüz iskeleti büyürken burun septumu bazen çevresindeki kemiklerden (damak ve kafa tabanı kemikleri) daha hızlı büyür. Septum, sınırlı alan içerisinde uzayacak yer bulamadığında tıpkı dar bir kutuya sığdırılmaya çalışılan bir kağıt gibi bükülmeye zorlanır. Bu genetik ve gelişimsel süreç, ergenlik döneminde burun tıkanıklığının belirginleşmesine neden olur.

Nefes alma mekanizması, havanın burun içinde belirli bir türbülansla ve nemlenerek ilerlemesini gerektirir. Deviasyon bu süreci şu yollarla bozar:

1. Mekanik Daralma: Eğri olan kısım hava yolunun çapını doğrudan daraltarak direnci artırır.

2. Bernoulli Prensibi: Dar bir alandan geçen havanın hızı artar ve basıncı düşer. Bu durum, burun kanatlarının içeri doğru çökmesine (valv yetmezliği) yol açarak tıkanıklığı şiddetlendirir.

3. Kompansatuar Konka Hipertrofisi (Et Büyümesi): Septum bir tarafa eğildiğinde, diğer taraftaki geniş boşluğu kapatmak için vücut oradaki burun etlerini (konka) büyütür. Sonuçta; bir taraf kemik/kıkırdak yüzünden, diğer taraf ise et büyümesi yüzünden tıkanır. Hasta, her iki taraftan da nefes alamaz hale gelir.

Burun septumu eğri olduğunda, hava yolu direnci artar ve vücut uyku sırasında refleks olarak ağız solunumuna geçer. İşte tüm sorunlar bu noktada başlar.

• Ağız Kuruluğu ve Farenjit: Burun içindeki mukozalardan geçmeyen hava, nemlenemez ve temizlenemez. Doğrudan boğaza çarpan soğuk ve kuru hava, farenks (yutak) dokusunu tahriş eder. Bu durum, hastaların her sabah şiddetli ağız kuruluğu ve sanki boğazında bir şey varmış hissiyle (kronik farenjit) uyanmasına neden olur.

• Kronik Yorgunluk: Kalitesiz nefes, kalitesiz uyku demektir. Burundan yeterli oksijen alamayan beyin, derin uyku evrelerine (REM) geçmekte zorlanır. Sonuç olarak, kişi 8-10 saat uyusa bile hücre düzeyinde dinlenemediği için gün boyu süren bir sersemlik hali ve konsantrasyon eksikliği yaşar.

Septum deviasyonu, sinüslerin boşalma kanallarını (ostium) mekanik olarak daraltabilir veya kapatabilir.

• Kronik Sinüzit: Sinüslerin içindeki havalanma bozulduğunda ve salgılar dışarı atılamadığında, bu karanlık ve nemli bölge bakteriler için mükemmel bir üreme alanı haline gelir. Tedavi edilmeyen deviasyon, hastanın yılda 4-5 kez antibiyotik kullanmasına neden olan kronik sinüzit ataklarının asıl sebebidir.

• Post-nazal Drip (Geniz Akıntısı): Burun içindeki türbülans, mukus üretimini artırır. Bu yoğun akıntı boğaza doğru süzülerek kronik öksürüğe ve mide bulantısına yol açabilir.

Burun içindeki eğrilik, havanın türbülanslı bir şekilde geçmesine ve yumuşak dokuları titreştirmesine neden olur. Bu durumun ilk sonucu horlamadır. Ancak olay burada kalmaz.

• Uyku Apnesi: Burun tıkanıklığı, üst solunum yolundaki negatif basıncı artırarak uyku sırasında boğazın çökmesine ve nefesin durmasına (apne) zemin hazırlar. Gece boyunca defalarca nefesi kesilen bir hastada, kandaki oksijen seviyesi kritik düzeylere düşer.

Evet. Bilimsel veriler, tedavi edilmeyen şiddetli septum deviasyonunun uzun vadede kardiyovasküler sistemi doğrudan tehdit ettiğini göstermektedir.

• Hipoksi ve Kalp Yükü: Uyku sırasında kronik oksijen azlığı (hipoksi), vücudun "savaş ya da kaç" sistemini tetikler. Kalp, dokulara oksijen yetiştirebilmek için daha hızlı ve daha güçlü pompalama yapmak zorunda kalır.

• Kardiyak Riskler: Bu kronik yük; yüksek tansiyon (hipertansiyon), ritim bozuklukları (aritmi) ve sağ kalp yetmezliğine (pulmoner hipertansiyon) yol açabilir. Yani burun ameliyatı, çoğu zaman sadece bir nefes alma işlemi değil, kalbi koruma altına alma cerrahisidir.

Septum eğriliğini düzeltmek için kullanılan iki temel cerrahi felsefe vardır. Modern KBB pratiğinde Septoplasti açık ara lider olsa da, farklarını bilmek cerrahi başarının nedenini anlamanızı sağlar.

SMR, cerrahinin daha eski bir formudur. Bu yöntemde, eğri olan kıkırdak ve kemik kısımların büyük bir bölümü çıkarılır.

• Dezavantajı: Kıkırdak dokusunun fazla çıkarılması, uzun vadede burnun sırtında çökme (eyer burun deformitesi) veya septumda delinme (perforasyon) riskini artırabilir. Günümüzde sadece çok spesifik ve sınırlı vakalarda tercih edilir.

Septoplasti, "yeniden şekillendirme" sanatıdır. Eğri olan kıkırdak çıkarılmaz; bunun yerine kıkırdak üzerindeki gerginlikler alınır, kıkırdak "ezme" veya "çizme" teknikleriyle düzeltilir ve orta hatta yeniden konumlandırılır.

• Avantajı: Burnun desteği olan "L-strut" (L-şeklindeki destek yapısı) korunur. Bu durum hem nefes almanın kalıcılığını sağlar hem de burun ucunun düşmesini engeller.

Septum deviasyonu sadece kıkırdaktan ibaret değildir; genellikle burnun derinliklerindeki kemik yapıların (vomer ve etmoid kemik) eğriliği de işin içindedir. İşte burada Piezo (Ultrasonik) Cerrahi devreye girer.

Piezo, saniyede binlerce kez titreşen ultrasonik dalgalarla çalışan bir sistemdir. Bu teknolojinin en büyüleyici özelliği seçici (selektif) olmasıdır. Cihaz sadece sert kemik dokusuna duyarlıdır; yumuşak dokulara (damarlar, sinirler ve mukoza) temas ettiğinde durur veya zarar vermez.

• Travma: Klasik yöntemlerde kemiği kırmak için çekiç ve keski kullanılır, bu da kontrolsüz mikro-kırıklara ve çevre dokuda ödeme neden olur. Piezo ise kemiği adeta bir heykeltıraş gibi "yontarak" veya milimetrik keserek şekillendirir.

• İyileşme: Yumuşak doku ve damar hasarı minimal olduğu için ameliyat sonrası morluk ve şişlik yok denecek kadar azdır.

• Hassasiyet: Burnun en derinindeki kemik mahmuzları (spur), Piezo ile çevre mukozayı yırtmadan güvenle temizlenebilir.

Hastalarımızdan en sık aldığımız soru şudur: "Hocam nefesimi düzeltirken burnumun dışındaki kemeri de alabilir miyiz?" Yanıtımız: Kesinlikle evet. Hatta birçok vakada bu iki işlemin birlikte yapılması tıbbi bir gerekliliktir.

Burnun dış aksındaki bir eğrilik (aksiyel deviasyon), genellikle içerideki septumun da eğri olduğunun işaretidir. Eğer burnun dışındaki eğrilik düzeltilmezse, içerideki septum ne kadar düzeltilirse düzeltilsin, burun bir süre sonra eski eğri formuna geri dönme eğilimi gösterir.

• Doku Tasarrufu: Septoplasti sırasında çıkarılan veya şekillendirilen kıkırdaklar, rinoplasti (estetik) sırasında burun ucunu desteklemek veya kemeri düzeltmek için "yedek parça" (greft) olarak kullanılır. Başka bir deyişle, kendi kıkırdağınızla burnunuzu yeniden inşa ediyoruz.

• Bütünsel Sonuç: Septorinoplasti ile hasta hem rahat bir uykuya kavuşur hem de yüz hatlarıyla uyumlu, doğal görünümlü bir burna sahip olur.

Hastalarımız arasında "burun eti" terimi sıklıkla çocuklarda görülen "geniz eti" (adenoid) ile karıştırılır. Oysa konkalar, her sağlıklı insanın burnunda bulunan, havayı ısıtmak, nemlendirmek ve filtre etmekle görevli fonksiyonel organlardır.

• Konka Hipertrofisi: Alerji, hava kirliliği veya septum deviasyonuna bağlı olarak bu etlerin normalden fazla şişmesi durumudur.

• Kompansatuar Büyüme: Septum bir tarafa eğildiğinde, diğer taraftaki geniş boşluğu kapatmak için vücut o taraftaki konkayı otomatik olarak büyütür. Bu, vücudun havayı kontrol etme çabasıdır; ancak sonuç, burnun her iki tarafının da tıkanmasıdır.

Eskiden burun etleri cerrahi olarak kesilerek dışarı alınırdı. Ancak bu yöntem, burnun nemlendirme fonksiyonunu bozarak "boş burun sendromu" gibi kronik sorunlara yol açabiliyordu. Günümüzde altın standart Radyofrekans (RF) yöntemidir.

Radyofrekans Nasıl Yapılır? Özel bir cihazın ucuyla konka dokusunun içerisine girilir ve kontrollü bir termal enerji verilir. Bu enerji, doku altında bir büzülme ve sertleşme (fibrozis) yaratarak konkanın küçülmesini sağlar.

• Dokuyu Korur: Mukozanın yüzeyine zarar verilmediği için burun eti görevini yapmaya devam eder.

• Kansız ve Tamponsuz: Kanama riski minimaldir ve genellikle tampon gerektirmez.

Sadece septum deviasyonunu düzeltmek (septoplasti), bazen hastayı %100 memnun etmez. Çünkü septum orta hatta getirildiğinde, karşı tarafta zaten büyümüş olan konka (kompansatuar büyüme), yeni açılan alanda nefes almayı yine engelleyecektir.

Kombine Tedavinin Hayati Önemi: Eğri duvarı (septum) düzeltirken, büyümüş etleri (konka) radyofrekans ile küçültmek, burun pasajının her iki tarafında da maksimum hava akışını garanti altına alır. Bu ikili yaklaşım, operasyon sonrası "hala tam nefes alamıyorum" şikayetini ortadan kaldıran en önemli cerrahi stratejidir.

Hastalarımızdan gelen en yaygın sorulardan biri de cerrahiye alternatif yöntemlerdir.

• İlaç Tedavisi: Alerjik durumlarda burun spreyleri ve haplar etleri bir miktar küçültebilir. Ancak bu etkiler genellikle geçicidir.

• Radyofrekans (Kısmi Ameliyatsız): Radyofrekans işlemi, septumda bir eğrilik yoksa sadece lokal anestezi altında, yaklaşık 10-15 dakikada, hastanede yatış gerekmeden yapılabilir. Bu anlamda radyofrekans, "cerrahi konforu" en yüksek olan müdahaledir.

Eskiden kullanılan bez veya gazlı bez tamponlar, burun içini tamamen kapatır, dokuya yapışır ve çıkarılırken hastaya ciddi acı verirdi. Üstelik bu tamponlar varken hastanın burundan nefes alması imkansızdı.

Günümüzde Septoplasti sonrası "tampon" niyetine kullandığımız materyaller aslında yumuşak silikon splintlerdir.

• Nefes Alabilme Özelliği: Bu silikonların ortasında delikli bir kanal (tüp) bulunur. Bu sayede hasta, ameliyattan çıkar çıkmaz burnunun içindeki materyale rağmen kısıtlı da olsa nefes alabilir.

• Yapışmaz Yüzey: Silikon, mukoza dokusuna yapışmayan tıbbi bir malzemedir. Bu özelliği, hastaların en çok korktuğu "tampon çıkarma" işlemini ağrısız ve saniyeler süren basit bir işleme dönüştürür.

• Dokuyu Destekleme: Silikonlar, düzeltilen septum kıkırdağını orta hatta bir "alçı" gibi tutarak iyileşmenin düzgün bir hat üzerinde gerçekleşmesini sağlar.

Ameliyat sonrası burun içinde bir miktar kanama ve mukus birikmesi nedeniyle kabuklanmalar oluşur. Bu kabuklar hem nefes yolunu tıkar hem de enfeksiyon riski yaratır.

Ameliyattan sonraki günden itibaren okyanus suyu (izotonik/hipertonik solüsyonlar) kullanmaya başlamak hayati önem taşır.

• Yıkama Tekniği: Solüsyonun burnun içine basınçlı bir şekilde gönderilmesi, içerideki kan pıhtılarını ve kabukları yumuşatarak dışarı atar.

• Nemlendirme: Ameliyat sonrası burun içi kuruma eğilimindedir. Okyanus suları ve cerrahınızın önereceği nemlendirici damlalar, mukozanın kuruyup çatlamasını ve dolayısıyla kanamaları önler.

Septoplasti ameliyatı sonrası iyileşme süreci oldukça hızlıdır. Eğer ek olarak estetik (Rinoplasti) yapılmadıysa, dışarıdan herhangi bir morluk veya şişlik görülmez.

• İlk 48 Saat: Hafif sızıntı şeklinde kanamalar ve burun ucunda hassasiyet normaldir. Başın yüksekte tutularak (çift yastıkla) yatılması ödemi azaltır.

• Silikonların Alınması: Genellikle ameliyattan 2 ila 5 gün sonra silikonlar alınır. Bu işlemden sonra nefes kalitesinde anlık bir artış yaşanır.

• İşe Dönüş Süresi: Masa başı işlerde çalışan hastalarımız genellikle silikonlar alındıktan hemen sonra, yani ameliyatın 3. veya 5. gününde işlerine dönebilirler. Ağır fiziksel güç gerektiren işler için ise 10-14 gün beklemek önerilir.

• Fiziksel Aktiviteler: Hafif yürüyüşlere 1. haftada başlanabilir ancak ağır sporlar, yüzme ve gözlük kullanımı (estetik müdahale yapıldıysa) için cerrahınızın onayını almalısınız.

Septum deviasyonu ameliyatı, yaşam kalitesini yükselten, sağlıklı ve rahat nefes almayı sağlayan önemli bir cerrahi müdahaledir. Doğru merkezde, deneyimli cerrahlar eşliğinde yapıldığında komplikasyon riski düşüktür ve hastalar kısa sürede günlük hayatlarına dönebilir.

A Life Sağlık Grubu, modern teknolojileri, uzman hekim kadrosu ve hasta odaklı yaklaşımıyla septum deviasyonu tedavisinde güvenilir çözümler sunmaktadır. Eğer siz de nefes alma sorunları yaşıyor veya septum deviasyonu ameliyatı hakkında daha fazla bilgi almak istiyorsanız bizimle iletişime geçebilirsiniz.

A Life Sağlık Grubu ile sağlığınız emin ellerde!

A Life Sağlık Grubu, septum deviasyonu ameliyatında alanında uzman hekimleri ve modern cerrahi teknikleriyle en iyi sağlık hizmetlerini sunmayı taahhüt eder. Ameliyat öncesi ve sonrası süreçte hastaların sağlığını korumak ve iyileşmelerini desteklemek için buradayız.

A Life Sağlık Grubu, septum deviasyonu ameliyatı (septoplasti) ile burun tıkanıklığı ve nefes alma zorluğunu güvenli yöntemlerle giderir. Uzman ekibimizle üst düzey sağlık hizmeti alın.

A Life Sağlık Grubu, septum deviasyonu ameliyatı ile nefes alma problemlerine etkili çözümler sunmaktadır. Uzman kadromuz ve yüksek teknolojiyle sağlığınıza kavuşmanızı sağlıyoruz. Güvenilir sağlık hizmetleri için bizimle iletişime geçin!