Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), 1960’lı yıllarda Dr. Aaron Beck tarafından geliştirilmiştir. Günümüzün en yaygın ve bilimsel olarak kanıtlanmış psikoterapi ekollerinden biridir.
Beck, depresyonun temelinde kişinin olayları nasıl yorumladığına dair hatalar olduğunu fark etmiştir. Bu hatalar, olumsuz düşünceler ve inançlardan kaynaklanır. Bu düşüncelerin değiştirilmesiyle depresyonun tedavi edilebileceğini savunmuştur. Bu devrim niteliğindeki düşünce, bilişsel davranışçı terapinin temelleri arasında ilk sırada yer almıştır.
Peki, BDT nedir? BDT nin temel prensibi, duygularımızın ve davranışlarımızın, olayların kendisinden çok, o olaylara verdiğimiz anlamlardan etkilendiğidir. Yani, bilişsel davranışçı terapi kavramları şu bağlantıya odaklanır: Düşünce -> Duygu -> Davranış.
Bilişsel davranışçı terapide, kişinin düşünce ve inançlarına odaklanılır. Terapist, kişinin olayları değerlendirirken yaptığı bilişsel çarpıtmalarını (felaketleştirme) belirlemesine yardımcı olur. Kişinin düşüncelerini sorgulayarak, gerçekçi olmayan ve işlevselliğini bozan olumsuz düşüncelerini değiştirmesine rehberlik eder.
Bu bilişsel (düşünsel) değişim, kişinin duygu ve davranışları üzerinde de doğrudan olumlu bir etki yaratır. Bu yaklaşım, "Bilişsel Davranışçı Terapi Temelleri ve Ötesi" olarak bilinen geniş bir literatürün de başlangıcı olmuştur.
Bilişsel davranışçı terapi nasıl uygulanır? BDT, yapılandırılmış, hedefe yönelik ve genellikle kısa süreli bir terapi modelidir. Genellikle haftada bir kez olmak üzere 12-16 seans olarak uygulanır. Ancak bu terapi sürecinde, seans sayısı kişinin yaşadığı psikolojik sorun türüne göre değişir.
Şiddetine ve terapinin ilerleyişine göre de esneklik gösterebilir. Terapi, bireysel olarak veya grup terapisi şeklinde gerçekleştirilebilir.
Terapi sürecinde, terapist ve danışan arasında şeffaf ve iş birliğine dayalı bir ilişki esastır. BDT, diğer birçok terapi yöntemleri aksine, terapistin "uzman" olduğu pasif bir süreç değildir. Danışanın aktif katılım gösterdiği bir ekip çalışmasıdır.
Terapist, bilişsel davranişçi terapi teknikleri kullanarak kişinin düşüncelerini sorgulamasını sağlar. Gerçekçi olmayan düşüncelerini test etmesine ve değiştirmesine yardımcı olur.
Bu bdt uygulamaları arasında bazı kanıta dayalı yöntemler bulunmaktadır. Bunlar şunlardır:
Bu süreçte aynı zamanda kişiye seanslar arasında uygulaması için ev ödevleri de verilir. Bu ev ödevleri, kişinin terapide öğrendiklerini günlük yaşamdaki zorluklara uygulamasını sağlar. Yeni bakış açılarını pekiştirmesine ve kendi kendine bilişsel davranışçı terapi becerileri geliştirmesine yardımcı olur.
Bilişsel terapi modelinin birçok avantajı vardır. Bunlardan bazıları şunlardır:
Her terapötik yaklaşım gibi bilişsel davranışçı terapi modelinin de bazı sınırlılıkları veya zorlukları olabilir:
Bilişsel davranışçı terapinin temel amacı, kişinin düşünce ve davranışlarını değiştirerek psikolojik rahatsızlıkların tedavisine yardımcı olmaktır. Bu terapinin diğer amaçları şunlardır:
Bilişsel davranışçı terapi, birçok psikolojik sorun ve rahatsızlığın tedavisinde etkili bir yöntemdir. Örnek uygulamalardan bazıları şunlardır:
Depresyon, bilişsel davranışçı terapinin en sık kullanıldığı rahatsızlıklardan biridir. Terapi sürecinde, kişinin "değersizim", "gelecek umutsuz", "hiçbir şeyi başaramam" gibi olumsuz otomatik düşünceleri sorgulanır. Terapist, bu düşüncelerin kanıtlarını ve alternatif, daha gerçekçi bakış açılarını bulmaya yardımcı olur.
Aynı zamanda, bilişsel davranışçı terapi teknikleri ile kişinin kendini geri çektiği ve keyif almadığı aktiviteleri planlaması sağlanır. Bu, hayattan yeniden keyif almasını sağlar. Hem de "bir şeyler yapabiliyorum" düşüncesini pekiştirerek depresif kısır döngüyü kırmasına yardımcı olur.
Bilişsel davranışçı terapide, kişinin kaygı düzeyini artıran "felaket senaryoları" (örneğin; "sunumda rezil olacağım") sorgulanır. Kişiye, kaygının fiziksel belirtilerini bir tehlike işareti olarak değildir. Vücudun normal bir "savaş ya da kaç" tepkisi olarak yeniden yorumlaması öğretilir.
Bununla birlikte, "maruz bırakma" gibi tekniklerle, kişinin korktuğu durumlardan kaçmayarak bu durumlarla güvenli bir şekilde yüzleşmesi sağlanır. Bu yüzleşme, kaygıya neden olan durumlara karşı duyarsızlaşmayı ve kaygının zamanla doğal olarak azaldığını görmeyi sağlar.
OKB, bilişsel davranışçı terapinin en etkili olduğu rahatsızlıklardan biridir. Terapi sürecinde, kişinin obsesyonlarını tetikleyen düşüncelerle çalışılır. Bu düşünceler genellikle abartılı ve gerçek dışıdır. Örneğin, "ellerim mikrop kaptı" gibi takıntılı düşünceler olabilir.
Ayrıca, "eğer tam temizlemezsem sevdiklerim hastalanacak" gibi düşünceler de vardır. En önemli tekniklerden biri "Maruz Bırakma ve Tepki Önleme" (ERP) yöntemidir. Bu yöntemde danışandan obsesif düşüncesini tetiklemesi istenir.
Örneğin, kirli bir yüzeye dokunması beklenir. Ardından, kompulsiyonu yapmaması istenir. Yani, defalarca el yıkamaktan kaçınması gerekir. Bu süreç, kişinin kaygıyla başa çıkabileceğini ve korktuğu felaketin gerçekleşmediğini öğrenmesini sağlar.
Bilişsel davranışçı terapide, bulimia nervoza ve tıkınırcasına yeme bozuklukları tedavi edilir. Bu terapide, bedene ve yeme eylemine dair yanlış düşünceler hedeflenir. Örneğin, "Bir çikolata yersem kontrolü kaybederim" veya "Kilo alırsam değersiz olurum" gibi düşünceler var.
Danışanlarla düzenli beslenme alışkanlıkları oluşturuyoruz. Yiyeceklerle ilgili katı kuralları (örn: "yasaklı yiyecekler") esnetiyoruz. Tıkınma ve telafi etme (kusma, aşırı egzersiz) davranışlarının altında yatan tetikleyiciler belirlenir. Bunlarla başa çıkmak için yeni stratejiler geliştirilir.
Çocuk ve ergenler için bilişsel davranışçı terapi uygulamaları, yetişkinlerden farklı olarak somutlaştırılmış materyallerle sunulur. Teknikler, oyun terapisi, çizimler ("düşünce balonları"), hikayeler veya yaşa uygun materyallerle birleştirilir.
Örneğin, kaygıyı bir "canavar" olarak göstermek veya olumlu davranışları ödüllendirmek için "puan sistemleri" kullanılır. Bu sayede çocuk, kaygı, depresyon, dikkat eksikliği ve davranış sorunları gibi konularda düşüncelerini ve duygularını anlamayı öğrenir. Bu durum, duygularını yönetmesini de kolaylaştırır.
Bu etkili terapi yöntemidir, ancak sadece bu alanda yetkinlik kazanmış ruh sağlığı profesyonelleri tarafından uygulanmalıdır. BDT eğitimi, bu alanda uzmanlaşmak isteyenlere yöneliktir. Peki, bilişsel davranışçı terapi eğitimi kimler alabilir? Genellikle psikologlar, psikiyatristler, psikolojik danışmanlar ve psikiyatri hemşireleri gibi ruh sağlığı profesyonelleri bu eğitimlere katılabilir.
Bilişsel Davranışçı Terapi Derneği gibi ulusal ve uluslararası akredite kurumlar, BDT eğitimi süreçlerini denetler ve standardize eder. Eğitim içeriğini ve zorunlu süpervizyon (vaka danışmanlığı) süreçlerini tamamlayan profesyoneller, BDT eğitimini almış sayılır. Bilişsel davranışçı terapi Ankara gibi büyük şehirlerde bir terapist arayışında olabilirsiniz. Uzmanın bu yetkinliğe sahip olup olmadığını ve eğitimlerini hangi kurumdan aldığını sormanız en doğal hakkınızdır.
Araştırdığınız Hastalık Hakkında Uzman Hekimlerimiz Size Dönüş Sağlasın.
Bilişsel davranışçı terapi nedir, bilişsel ve davranışçı terapi nedir veya bilişsel davranışçı terapi ne demek? Kişinin Duygu ve davranışlarını doğrudan olayların değil, O olayları sinsi algılama ve yorumlama biçiminin belirlediğini savunan bilimsel bir psikoterapi ekolüdür yanıtı verilir. Davranışçı bilişsel terapi, Yapılandırılmış ve çözüm odaklı seanslarla hastanın uyumsuz şemalarını profesyonelce dönüştürmeyi teknik olarak hedefler.
Bilişsel davranışçı terapi temelleri ve ötesi ile bilişsel davranışçı terapi temel ilkeler ve uygulama süreçleri; Aaron Beck tarafından geliştirilen bilimsel bir temele dayanır. Terapi, Geçmiş travmalar yerine bugünkü sinsi sorunlara odaklanır. Danışanla Profesyonel bir iş birliği kurularak olumsuz inançların işlevselliği test edilir ve hastaya sarsılmaz bir teknik öz denetim kabiliyeti kazandırılır.
Bilişsel davranışçı terapi otomatik düşünceler kavramı; Çeşitli Olaylar karşısında zihnimizde sinsi bir hızla, İstemsizce beliren sarsıcı ve olumsuz yorumlardır. Bu Düşünceler, Genellikle bilişsel çarpıtmalar (aşırı genelleme, Felaketleştirme) barındırır. Terapi Seanslarında bu sinsi mekanizmalar teknik olarak saptanır; Bireyin olaylara daha rasyonel ve bilimsel açılardan yaklaşması profesyonel düzeyde sağlanır.
Klinikte Sıkça başvurulan bilişsel davranışçı terapi yöntemleri ve bilişsel davranışçı terapi teknikleri; Sokratik sorgulama, Bilişsel yeniden yapılandırma ve sinsi kaygıları eriten maruz bırakma (ekspojur) egzersizleridir. Ayrıca Davranışsal deneyler ve seanslar arası profesyonel ev ödevleri, Hastanın hatalı düşünce kalıplarını bilimsel yöntemlerle sarsılmaz şekilde kırmasını sağlayan en temel teknik klinik araçlardır.
Bilişsel davranışçı terapi nasıl uygulanır sorusunun klinik yanıtı; Uzman terapist eşliğinde, Genellikle haftalık periyotlarla yürütülen planlı seanslardan oluşur şeklindedir. İlk Seanslarda sinsi semptomlar taranır ve bilimsel hedefler teknik olarak belirlenir. Hasta, Kendi olumsuz düşünce ve davranış kısırdöngülerini profesyonelce gözlemlemeyi öğrenir; Süreç, Sarsılmaz bir psikoeğitim disipliniyle teknik başarıya ulaştırılır.
Bilişsel davranışçı terapi panik atak tedavisinde altın standart olarak kabul edilen bilimsel bir panosudur. Terapi, Hastanın sinsi fiziksel belirtileri (kalp çarpıntısı, Nefes darlığı) "ölüyorum veya çıldırıyorum" şeklinde teknik olarak felaketleştirmesini önler. Panik Atak anındaki sinsi kognitif çarpıtmalar profesyonelce kırılır; Hasta, Sarsılmaz nefes egzersizleri ve bilimsel maruz bırakma teknikleriyle korkularını teknik olarak yener.
Obsesif kompulsif bozukluk bilişsel davranışçı terapi protokollerinde, "Tepki Önleme ile Maruz Bırakma" (ERP) tekniği teknik olarak öne çıkar. Hasta, Sinsi takıntılarını tetikleyen durumlara profesyonelce maruz bırakılırken; Rahatlamak Adına yaptığı sinsi ritüelleri (kompulsiyonları) gerçekleştirmesi bilimsel yöntemlerle engellenir. Bu Sarsılmaz döngü kırıldığında, Anksiyete seviyesi zamanla teknik olarak kalıcı biçimde söner.
Çocuk ve ergenler için bilişsel davranışçı terapi veya çocuk ve ergenlerde bilişsel davranışçı terapi; Okul reddi, Sinsi sınav kaygısı, Depresyon ve akran zorbalığı gibi durumlarda profesyonelce uygulanır. Bu Yaş gruplarında terapi süreçleri; Somut materyallerle, Oyunlaştırma teknikleriyle ve aile sisteminin sürece bilimsel katılımıyla teknik olarak şekillendirilir; Çocuğun emosyonel gelişimi sarsılmaz şekilde desteklenir.
Bilişsel davranışçı terapi eğitimi; Psikiyatri uzmanları, Klinik psikologlar ve psikolojik danışmanların BDT modelini profesyonelce uygulayabilmesi adına düzenlenen akredite bir uzmanlık programıdır. Bu Bilimsel eğitimler; Teorik temelleri, Vaka formülasyonu tekniklerini ve sarsılmaz süpervizyon periyotlarını kapsar. Eğitimi Tamamlayan uzmanlar, Danışanlarına uluslararası medikal standartlarda teknik terapi sunma hakkı kazanır.
Bilişsel davranışçı terapi derneği; Türkiye'de BDT ekolünün uluslararası bilimsel standartlara uygun olarak gelişmesini, Yaygınlaşmasını ve profesyonelce denetlenmesini sağlayan tescilli kuruluştur. Dernek, Terapistlerin eğitim akreditasyonlarını teknik olarak yürütür ve etik sınırları sarsılmaz bir disiplinle korur. Topluma Ruh sağlığı alanında bilimsel ve güvenilir uzmanlar kazandırmak derneğin temel amacıdır.
Ağır Depresyon, Şiddetli anksiyete bozuklukları veya dirençli OKB vakalarında; Sadece psikoterapi teknik olarak yetersiz kalabilir. Bu Durumlarda psikiyatri hekimlerince planlanan akılcı ilaç tedavileri (farmakoterapi), Beyindeki nörokimyasal sinsi krizleri yatıştırır. İlaçla Stabil hale gelen hasta, bilişsel davranışçı terapi seanslarındaki bilimsel ödevlere ve profesyonel tekniklere daha sarsılmaz bir motivasyonla odaklanarak tam kür başarısına ulaşır.
Ankara'da Güvenilir, Kanıta dayalı ve uluslararası akredite BDT seansları için tam teşekküllü tıp merkezleri seçilmelidir. Ankara’nın Etimesgut, Pursaklar ve Altındağ bölgelerindeki A Life Sağlık Grubu hastanelerimizde; bilişsel davranışçı terapi ankara süreçleri, BDT eğitim ve süpervizyonlarını başarıyla tamamlamış uzman psikiyatrist ve klinik psikolog kadrolarımızca teknik bir titizlikle, Profesyonel başarıyla ve bilimsel emniyetle yürütülmektedir.
7/24 tüm soru ve sorunlarınız için buradayız.
E-Sonuç 
0 (850) 888 54 33
E-Randevu 
E-Randevu 
0 (850) 888 54 33
WhatsApp
E-Sonuç