Diz Protezi Ameliyatı

Diz eklemi, vücudun tüm yükünü taşıyan en kompleks eklemlerden biridir. Ancak yaşlanma, aşırı kilo veya travmalar sonucu oluşan şiddetli kireçlenme (gonartroz), Ankara’da yaşayan birçok hastamızın yaşam kalitesini kısıtlamakta; kıkırdak dokusunun kaybıyla birlikte kemiğin kemiğe sürtünmesine ve dayanılmaz ağrılara yol açmaktadır.

A Life Sağlık Grubu olarak Ankara Sincan, Etimesgut, Pursaklar ve Altındağ lokasyonlarımızdaki tam teşekküllü hastanelerimizde, fonksiyonunu kaybetmiş eklem yüzeylerini metal ve özel polietilen alaşımlardan yapılan ileri teknoloji yapay eklemlerle (diz protezi) yeniden sağlığına kavuşturuyoruz.

Diz protezi genellikle son çare olarak düşünülse de, geç kalınması durumunda diz çevresindeki bağlar ve kaslar da zarar görebilir.

Ameliyat Kararı Verilen Temel Durumlar:

• İleri Derece Kireçlenme (Gonartroz): Dinlenme halindeyken bile devam eden ve uykudan uyandıran diz ağrısı.

• Hareket Kısıtlılığı: Dizini tam açamama veya bükememe nedeniyle yürüme mesafesinin 100 metrenin altına düşmesi.

• Deformite (Bacak Eğriliği): Diz eklemindeki aşınmaya bağlı olarak bacakların "O" veya "X" şeklinde eğrilmeye başlaması.

• Başarısız Tedavi Süreci: İlaç, fizik tedavi, eklem içi enjeksiyonlar (PRP, Kök Hücre) ve baston kullanımına rağmen sonuç alınamaması.

Ameliyat kararı, genellikle Kellgren-Lawrence radyolojik evreleme sistemi kullanılarak verilir.

Diz kireçlenmesi (gonartroz) tedavisinde kullanılan protez cerrahisi, hastanın dizindeki hasarın yaygınlığına ve yaşam tarzı beklentilerine göre şekillenen son derece hassas bir planlama gerektirir. A Life Sağlık Grubu Ortopedi ve Travmatoloji birimi olarak, her hastaya standart bir protez takmak yerine, dizin anatomik yapısını en üst düzeyde koruyan yöntemleri tercih ediyoruz.

Diz eklemi üç ana bölmeden oluşur: İç (medial), dış (lateral) ve ön (patellofemoral - diz kapağı altı). Protez seçimi, bu bölgelerin hangilerinin aşındığına göre yapılır.

Diz ekleminin her üç bölmesinin de kireçlenmeden etkilendiği, kıkırdak dokunun tamamen yok olduğu vakalarda uygulanan altın standart yöntemdir.

• Teknik Detay: Uyluk (femur) ve kaval kemiği (tibia) arasındaki tüm eklem yüzeyleri metal bileşenlerle kaplanır ve araya sürtünmeyi önleyen dayanıklı bir polietilen (özel plastik) ara parça yerleştirilir.

• Ne Zaman Tercih Edilir? İleri evre (Evre 4) kireçlenmelerde, dizde belirgin eğrilme (O bacak veya X bacak deformitesi) olan ve ağrının dizin her yerine yayıldığı durumlarda en kesin çözümdür.

• Ömür Beklentisi: Modern malzeme teknolojisi sayesinde günümüzde takılan total protezlerin ömrü 20-25 yıla kadar uzamıştır.

Eğer kireçlenme dizin sadece bir bölgesiyle (genellikle iç kısımla) sınırlıysa ve diğer bölgeler sağlamsa, sadece hasarlı bölgenin değiştirilmesi işlemidir.

• Teknik Detay: Dizdeki sağlam kıkırdaklara ve en önemlisi Ön Çapraz Bağ (ÖÇB) gibi kritik bağlara dokunulmaz. Sadece aşınmış olan dar bir alan protez ile kaplanır.

• Kritik Avantajlar:

  • Doğal His: Bağlar korunduğu için hastalar dizini "kendi diziymiş gibi" daha doğal hisseder (Forgettable Knee concept).

  • Daha Küçük Kesi: Kas hasarı minimumdur, kanama çok azdır.

  • Hızlı İyileşme: Hastalar total proteze göre çok daha kısa sürede merdiven inip çıkmaya başlayabilir.

• Kime Uygundur? Kireçlenmenin dizin sadece iç kısmında yoğunlaştığı, bağları sağlam ve aşırı kilolu olmayan hastalar için mucizevi sonuçlar verir.

Cerrahın, robotik bir kol yardımıyla ameliyatı gerçekleştirmesidir. Robot, hastanın diz yapısını 3D olarak haritalandırır.

• Mükemmel Hizalama: Klasik yöntemde el yordamı ile yapılan milimetrik ölçümler, robotla hata payı sıfıra yakın şekilde yapılır.

• Doku Koruma: Robotik kol, cerrahın önceden belirlediği güvenli alan dışına çıkmasına izin vermeyerek damar, sinir ve bağ hasarını engeller.

• Kinematik Hizalama: Protez, hastanın kendi doğal diz hareket aksına göre yerleştirilir; bu da "yabancı cisim" hissini minimize eder.

Bu protez kaç yıl dayanır? sorusunun cevabı kullanılan teknolojiye bağlıdır.

• Metal Bileşenler: Genellikle kobalt-krom veya titanyum alaşımlar kullanılır.

• Polietilen Ara Parça: İki metal arasına konulan yüksek çapraz bağlı polietilen, sürtünmeyi azaltır.

• Protez Ömrü: Modern materyaller ve doğru cerrahi teknikle (özellikle robotik cerrahi ile kusursuz yerleşim) protez ömrü günümüzde 20-25 yıla kadar çıkmıştır.

Diz protezi ameliyatı sonrası ilk haftalar hareketleriniz kısıtlı olacaktır. İyileşme sürecinizi hızlandırmak ve düşme riskini sıfıra indirmek için evinizi şu adımlarla hazırlayın:

• Takılma Risklerini Ortadan Kaldırın: Evdeki tüm ince halıları, kilimleri ve ortalıkta duran elektrik kablolarını kaldırın. Zeminin tamamen pürüzsüz ve engelsiz olduğundan emin olun.

• Banyonuzu Modifiye Edin: Klozet üzerine yüksek klozet aparatı ekleyin (alçak koltuklar dizinizi zorlar). Duş kabinine tutunma barları taktırın ve duş sırasında oturabileceğiniz kaymaz bir tabure temin edin.

• Dinlenme İstasyonu Kurun: En çok vakit geçireceğiniz koltuğun yanına; telefon, su, ilaçlar, kumanda ve kitaplarınızı koyabileceğiniz bel hizasında bir masa yerleştirin.

• Aydınlatmayı Güçlendirin: Gece tuvalete kalkma ihtimaline karşı yatak odasından banyoya kadar olan koridorda sensörlü gece lambaları kullanın.

• Alçak Mobilyalardan Kaçının: Çok yumuşak ve derin koltuklar yerine, kalkması daha kolay olan sert ve yüksek koltukları tercih edin.

• Mutfak Hazırlığı: İlk haftalar yemek yapmak zor olabilir. Dondurucuya ısıtıp yiyebileceğiniz sağlıklı porsiyonlar hazırlayın.

• Anestezi: Genellikle spinal (belden uyuşturma) ve epidural (ağrı kateteri) tercih edilir; bu sayede hasta ameliyat sonrası ağrı hissetmez.

• Operasyon Süresi: 60 ile 90 dakika arasındadır.

• Hastanede Kalış: Genellikle 2 veya 3 gündür. Ameliyattan 4-6 saat sonra hasta bir yürüteç (walker) yardımıyla ayağa kaldırılır.

Diz protezi ameliyatında başarının %50'si cerrahi, %50'si rehabilitasyondur.

1. Faz: Hastane Süreci (Ameliyat Sonrası İlk 3 Gün)

Bu aşamada temel hedef; pıhtı riskini önlemek, ağrıyı kontrol altına almak ve dizin hareket mekanizmasını başlatmaktır.

• İlk 24 Saat: Anestezi etkisi geçer geçmez "Mobilizasyon" başlar. Fizyoterapist eşliğinde ayağa kalkılır ve walker (yürüteç) yardımıyla oda içinde birkaç adım atılır.

• 2. ve 3. Gün: Diz bükme ve düzleştirme egzersizlerine başlanır. CPM (Sürekli Pasif Hareket) cihazı kullanılarak dizin kontrollü bir açıyla bükülmesi sağlanır.

• Hedef: Dizi en az 60° - 70° bükebilmek ve walker ile koridorda bağımsız yürüyebilmek.

2. Faz: Erken Evde İyileşme (1. - 3. Haftalar)

Yara yerinin iyileştiği ve ödemin (şişliğin) en yoğun olduğu dönemdir.

• Ağrı ve Ödem Yönetimi: Buz uygulaması (Kriyoterapi) günde 5-6 kez uygulanmalıdır.

• Dikişlerin Alınması: Genellikle 12. veya 15. günde dikişler/zımbalar cerrahınız tarafından alınır.

• Egzersiz Disiplini: Ev içi yürüyüşler artırılır. Ayak bileği pompalama, düz bacak kaldırma ve oturarak diz bükme egzersizleri her gün 3 set yapılmalıdır.

• Hedef: Diz bükme açısını 90° üzerine çıkarmak ve dizin tam düz (0 derece) olmasını sağlamak.

3. Faz: Güçlenme ve Fonksiyonel Dönüş (4. - 12. Haftalar)

Bu dönemde baston veya walker gibi destekler kademeli olarak bırakılır.

• Desteksiz Yürüme: 4. haftadan itibaren ev içinde, 6. haftadan itibaren dışarıda desteksiz yürüyüşlere geçilir.

• Aktif Hayat: Merdiven inip çıkma eğitimi başlar. Kondisyon bisikleti (düşük dirençte) kullanılabilir. Araba kullanma (genellikle 6. haftadan sonra, doktor onayıyla) başlayabilir.

• Hedef: Diz bükme açısının 110° - 120° seviyesine ulaşması ve günlük ev işlerinin bağımsız yapılması.

4. Faz: Tam Kapasite ve Uzun Dönem Koruma (4. - 6. Aylar)

Dizdeki dokuların tam olarak iyileştiği ve protezin vücutla tamamen bütünleştiği evredir.

• Dış Mekan Aktiviteleri: Hafif tempolu uzun yürüyüşler, yüzme ve bahçe işleri güvenle yapılabilir.

• Sınırlamalar: Protezin ömrünü korumak için yüksek darbeli sporlardan (koşu, atlama, ağır halter) kaçınılmalıdır.

• Hedef: Ağrısız bir yaşam, tam hareket serbestliği ve dizin ameliyat öncesi fonksiyonlarının %100'üne dönmesi.

• Enfeksiyon Koruması: Vücudunuzda yapılacak başka bir işlemde (diş çekimi vb.) mutlaka doktorunuza "diz protezim var" demelisiniz; antibiyotik koruması gerekebilir.

• Kilo Kontrolü: İdeal kiloda kalmak proteze binen yükü azaltarak ömrünü uzatır.

• Yüksek Darbeli Sporlar: Koşu, zıplama gerektiren basketbol veya futbol gibi sporlar protezin aşınmasına neden olabilir.

• Ev Düzeni: Düşme riskini azaltmak için evdeki takılmaya müsait halılar ve kablolar kaldırılmalıdır.

Diz protezi ameliyatı, bir engellilik hali değil, aksine eve hapsolmuş bir hastanın tekrar sokağa çıkmasını sağlayan bir özgürlük işlemidir. Modern robotik cerrahi teknikleri ve kişiye özel protez seçenekleriyle, kireçlenmenin getirdiği kısıtlamalardan kurtulmak mümkündür.

Bu rehber tıbbi bilgilendirme amaçlıdır. Diz ağrılarınızın evresini belirlemek ve size en uygun cerrahi yöntemi seçmek için uzman Ortopedi ve Travmatoloji hekimlerimize başvurmanızı öneririz.

Diz ağrıları nedeniyle hayatı kenardan izlemek zorunda değilsiniz. A Life Sağlık Grubu olarak, dünya standartlarındaki cerrahi tekniklerimizi, hastaya özel protez tasarımlarıyla birleştiriyoruz. Amacımız; size sadece "yürüyebilen" bir diz değil, varlığını unuttuğunuz kadar doğal hissettiren bir eklem sağlığı sunmaktır.

Başarımızı, gelişmiş teknolojik altyapımız ve kişiye özel tedavi protokollerimize borçluyuz:

• Robotik ve Navigasyonlu Cerrahi: Protezin yerleşimindeki milimetrik hataları sıfıra indiren navigasyon sistemleri kullanıyoruz. Bu sayede protezin ömrünü uzatıyor ve dizin doğal yapısına en yakın uyumu sağlıyoruz.

• Doku Dostu Parsiyel (Yarım) Protez: Eğer kireçlenmeniz dizin tamamına yayılmadıysa, sağlam dokularınızı koruyan "Yarım Protez" yöntemini tercih ederek çok daha hızlı iyileşme sağlıyoruz.

• Yeni Nesil Malzeme Teknolojisi: 2025 yılı tıbbının sunduğu en dayanıklı titanyum ve seramik alaşımları kullanarak, 20-25 yıl ömürlü protez çözümleri sunuyoruz.

• ERAS Protokolü ile Aynı Gün Ayağa Kalkış: Ameliyat sonrası ağrı yönetimindeki uzmanlığımız sayesinde hastalarımızı operasyondan birkaç saat sonra ayağa kaldırıyor ve pıhtı riskini minimize ediyoruz.

Diz protezi ameliyatı sonrası en büyük hedefimiz, hastalarımızın "Dizimde protez olduğunu unutuyorum" demesidir. A Life Sağlık Grubu olarak, uzman cerrahlarımız, modern ameliyathanelerimiz ve kapsamlı fizik tedavi desteğimizle, sizi ağrısız ve aktif bir geleceğe taşıyoruz.

A Life İle Yarınlara Güvenle Basın: Kireçlenmenin derecesi ne olursa olsun, size en uygun (Total, Parsiyel veya Robotik) çözümü belirlemek için ileri görüntüleme yöntemlerimiz ve deneyimli kadromuzla yanınızdayız.

Sağlığınız İçin Bir Adım Atın

Dizinizdeki kireçlenmenin seviyesini belirlemek, protez seçeneklerimizin size uygunluğunu öğrenmek ve güncel tedavi paketlerimiz hakkında bilgi almak için A Life Sağlık Grubu ile iletişime geçebilir, muayene randevunuzu hemen oluşturabilirsiniz.